أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
213
قانون ( فارسى )
مىكنى ؛ و اگر درد هم نباشد مىتوانى از نشانيهاى انواع بيمارى - كه بيمار بدان مبتلا بوده است - آن را شناخت و متوجه شد كه سبب از كدام اندام سرچشمه دارد . مثلا ورم ، دمل ، قرحه و يا پرشدگى از خون كجا است ، و همچنين از مخلوط بودن خون با نوع ريم مىتوانى بدان پى ببرى . تا جاى درد يا جاى آسيب ديده بالاتر باشد ، ريم بيشترى با بول مشاهده مىشود ، و تا پايينتر باشد ريم آميزه با خون كمتر است . اگر سبب خون شاشيدن در جايى نزديك به ذكر باشد ، نشانهاش آن است كه خون قبل از بول آيد ، و اگر در دور تر از ذكر باشد ، ممكن است اول بول آيد و به دنبال آن خون آيد يا خون و بول خوب به هم آميخته بيرون ريزند . بول آب گوشت شويه مانند اگر وجود بول خونابهء آب گوشت شويه مانند از اثر ناتوان شدن دستگاه پالايش كبد باشد ، رنگ سرخ در بول چيرگى دارد و تا اندازهاى به خون شبيه است و در عين حال رقيق و كممايه است . اگر چنين بول گوشت شويه مانند از اثر ناتوانى كليه باشد ، سپيديش بر سرخى چيره است و متمايل به غليظى و پرمايگى است . اگر خون شاشيدن از اثر ورم است يا از اثر ورم ريم شاشيده مىشود ، نشانيهاى هر ورمى در هر اندامى كه باشد معلوم است و به تب گرفتار آمدن انسان در چنين حالتى گواهى راستگو بر وجود ورم مىباشد . علاوه بر اين نشانيها ريم و چركى كه چكيدهء ورم منفجر شده است به حد زياد و يكباره بيرون مىريزد و سبب خراش و پوستاندازى و قرحه بهوجود آوردن و زيان به مجرا رسانيدن نمىشود . امّا آنچه كه از قرحه آيد كمكم و گاهگاه مىآيد و شايد لوله رگ تنبوشه مانند را - كه ماده در آن در جريان است - تباه و چركين كند . اگر خون شاشيدن از اثر بحران بيمارى باشد ، يكباره آيد و بيمار احساس سبك شدن و نيرو از سرگرفتن مىكند . اگر خون شاشيدن به سبب پرشدگى خون در اندامان تن يا در اثر ترك ورزش يا بريده شدن اندامى باشد ، خون آمدن نوبتى مىشود و هميشگى نيست .